Âşık Mahsuni'nin
“Karlı dağlar kara bulut içinde
Yaylası hüzünlü yöresi bir hoş
Sevdalı yolcular umut içinde
Hayalin düğünü töresi bir hoş…”
türküsünü söylemek yahut dinlemek nedense insana zor geliyor. Dağların dumansızlığı, yaylaların hüzünsüzlüğü, yörenin hoşsuzluğu, yolcuların sevdasızlığı ve umutsuzluğu, hayalin düğünsüzlüğü ve töresizliği sebebiyle mi, bilemiyorum.
Artık eskisi gibi karşıki dağları duman kaplamıyor... Çorbadaki tuz, bedendeki cân hükmünde olan dinli-dinsiz dağlar, dumanlarından ayrı düşmüş...
Artık o yalatan ve yaylatan yaylalar, Türkmen Güzeli'ni her zamanki gibi ağırlamıyorlar...
Artık o pörsümez aşklar, o sarıp sarmalayan sessizlik, o murat rengi yeşillik yok gibi...
Gâh Hüzzâm, gâh Nihavend, gâh Buselik, gâh Hicaz, gâh Hüseyni, gâh Sabah makamlarında şarkı söyleyen o sulara bir hal olmuş...
Vaktiyle kendisi ve kendiliği üzerine yemin edilen, rahminden kopup gelmiş insanları sarmalayıp dolayan o emsalsiz yöreler ya? Hoşluklarına ne oldu öyle? Hangi sömürücü, hangi yankesici, hangi faşist ya da emperyalist, azmettiren, cezmettiren o latif hoşluğu perişan etti? Hangi gâvurun, hangi soysuzun, hangi yozun yahut yobazın gadrine uğradı? Allah, Lillah, Billah aşkına biri çıkıp söylese ya...
Ya huı, yola sevda ile düşülür; yol sevda ile yürünürdü... Hem de dağların bedenindeki damardan yollar, öylesine bir sevda ile değil; kara sevda ile tutulurdu...
Çünkü umut vardı...
Çünkü umut, Şirin'di, Layla idi, Zühre idi...
Çünkü umut Tamara idi, Belcekız'dı, Sarıkız'dı...
Çünkü her bir yolcu kendi aşk hikâyesinin kahramanı olarak umut azığı ile dalaşır, şırnaşır, sırlaşırdı...
Peki, ya şimdi? O sevdalara ne oldu?
Yasakla haramın pençesinde yok edildi değil mi?
Hayali bile çok görüldü, değil mi?
Oysa umutsuz cân olmaz ki!..
Ayrıca cân yok ise cânân da yok... Bunu Anadolu vehhabilerinden başka bilmeyecek kadar kim gâvur olabilir ki?
Ya da filozof Yalçın Koç'un "Anadolu Mayası" diye tesmiye ettiği mayanın mayasızından başkası kim akla gelebilir?
Görüyorsunuz hayalin bile bir düğünü, bir töresi var... Bak, türkünün dördüncü mısrası böyle diyor. Üstelik, hoşluğundan söz ediyor... Biliyorum," el kuvvetü'l mütehayyile/hayal etme kuvveti" ve "el-kuvvetü'l müsavvire/tasavvur etme kuvveti" nın kâfirleri bu türküden hoşnud değiller...
Bu kuvvetlerin hem "bi'l kuvve/potansiyel" hem de "bi'l fiil/ fiil olarak" varlığını aylandozlardan gayrı kim yok sayabilir? Adı üzerinde ay-lan-doz!..
Doğru, tahayyül, duyular gibi canlının varlığının devamı için zorunlu değildir.Öyle de canlının istikmâli için ya? Tekâmül, istihâle (dönüşüm) nasıl olacak? Kevnin (oluşun) hakkı, mevcutla iktifa mıdır? Böylesi bir iktifa, fesâd (bozulma) addedilmez mi? Geçmişte "kevn ü fesâd/oluş ve bozuluş" konusunda kafa yoranlar, aptal mıydı?
Hayalen hoş, güzel, iyi, doğru olan bir iş, bilfiil böyle olmayan bir işten daha şerefli, daha yüce olduğunu söyleyenler, bu dünyanın insanı değil miydi?
Dindarlık ve milliyetçilik adına Mahsuni'nin türkülerini çığırtmak şöyle dursun; kulak vermeyi bile bir zamanlar kendilerine haram ve yasak edenler, acaba bu gün ne düşünürler?
Bırakınız,"hayalın düğünü, töresi bir hoş…” demeyi; bunu dedirtmek saygı duyulası bir dindarlık ya da milliyetçilik olmaz mı?
Kapitalizmin ve yardakçılarının, sömürücü düzenlerin ve hempalarının bu dizelerden hâla hoşlanmadıklarını farkında olan herkes gibi ben de bunun farkındayım.
Daha iyi, daha doğru, daha güzel bir hâle geçebilmek adına, hâli hayalin rahmi olarak görüyorum. Halde iyileşme, halde sağlıklaşma, halde güzelleşme hayalsiz mümkün şey mi?
Bendeniz bu dizelerden rahatsız olanlardan rahatsızım...
Türkünün resmettiği resmi göremeyecek kadar kör olanlardan bizarım...
Türkünün nesnelerini tarumar edenlere kinim var...
Bundan daha güzel bir yurt ve yurttakilerin tanımı olabilir mi?
Karlı dağlar kara bulut içinde
Yaylası hüzünlü yöresi bir hoş
Sevdalı yolcular umut içinde
Hayalın düğünü töresi bir hoş…
Sadece yaşamak için değil, iyi yaşamak için bu türküyü söylemeye devam et, ey refik!
Gülhan Haliloğlu
