Yetkililerin Sessizliği Bizleri Umutsuzluğa İtmemeli

Yunus Emre FİDANEL

16-06-2025 12:40

6 Şubat depremlerinde tamamını kaybettiğimiz şehir merkezimizin yeniden inşa sürecini her aşamada takip ederek görüş ve önerilerimi kamuoyuyla paylaşıp şehrimizin doğru planlanması amacıyla sorumluluğumu yerine getirmeye gayret ettim her zaman. Ve halen depremin üzerinden 27 ay geçmiş olmasına rağmen hazırlanan her projeyi, atılan her temeli, çizilen her çizgiyi takip ederek gücüm yettiğince uzman olduğum teknik alan çerçevesinde yorumlayıp, Malatya'nın faydasına mı yoksa zararına mı diye inceleyerek sesimi duyurabildiğim kadarıyla maksimum fayda sağlama mücadelesi veriyorum. Bu niyet ve yaklaşım, Mimarlar Odası Başkanı kimliğimden dolayı değil; Malatyalı bir mimar vatandaş hassasiyetimden kaynaklıdır. Bu tavrım zaman zaman sertleştiği için belli bir kesimi rahatsız ediyor tabii ki. Şahsımı tanıyan herkes memleket aşığı olduğumu bilir ve bu kenti geriye götürebilecek her türlü girişim ve teşebbüsün karşısında tüm gücümle direneceğimden de emindir. Biz söz var ya hani, kendi için değil kenti için... Ben de kendimi tam olarak böyle tanımlıyorum. Yıllardır yaptığım çalışmalar ve girişimler de bunun en net ispatıdır.

Her ne kadar bizler elimizden gelen mücadeleyi versek bile işin sonunda istediğimiz sonucu alıp alamadığımız tartışılır. Çarşı merkez projesinin hatalarından tutun da Çırmıhtı ve Gündüzbey'in önemine, rezerv alanlardan yerinde dönüşüme, şehir planlamasından belediyelerin meclis kararlarına kadar uzanan bir faydalı olma ve hataların önüne geçme mücadelemin sonunda ne elde ettiğimin uzun uzun konuşulması gerekir. Siyasi amaçlar, sosyolojik çürümeler, rantsal hedefler veya liyakat eksikliğinin doğurduğu olumsuz sonuçların birilerine kazandırdığı gibi Malatya’ya kaybettirdiği de aşikârdır.

Tabii ki bunca mücadelenin tamamında da olumsuz sonuç aldığımız söylenemez. Gerek kamuoyunun bilgilendirilmesi gerek yetkililerin aydınlatılması konusunda çokça başarı ortadadır. Örneğin Malatya geneline zemin+dört kat sınırının getirilmesinin yerinde dönüşüm sisteminin çalışmamasına sebebiyet vereceğini teknik olarak çizim ve hesaplarla bakanlık boyutunda yetkililere aylarca anlatarak zemin+altı kat olarak yeniden revize edilmesine vesile olmanın haklı gururunu yaşıyorum. Bu girişim ve revizyon olmasaydı tek bir yerinde dönüşüm ruhsatı dahi alınamayacaktı. Yüzlerce ruhsat ve on binlerce bağımsız bölüm inşaatı bu mücadelenin eseridir. Yaptığım hesaplama ve çizimler sadece Malatya'nın değil çevre illerin de imar planlarını güncelleyerek inşaatların başlaması ve insanların evlerine yeniden kavuşması noktasında umut olmuştur.

Bostanbaşı Mahallesi’nde 384 bağımsız bölümün bulunduğu Akkent Sitesi de iyi bir örnektir. Bu alanın zemin+altı kat yapılsa dahi vaziyet planında blokların sığmamasından dolayı ve %51 çoğunluğun bir araya gelmesinin imkânsız olmasından kaynaklı yerinde dönüşümle yapılamayacağını dönemin Bakan Yardımcısı Vedad Gürgen'e aylarca anlattım. Kendisi de hesaplamaları yaparak haklı olduğumu düşündü ve bir talimatla burayı rezerv alan kapsamına aldı. Peki, bu mücadelenin sonunda ne oldu? 384 bağımsız bölüm devlet eliyle bir yılda yapıldı ve binlerce insanımız evlerine yeniden kavuştu. Sırf Akkent Sitesi'nin kazanımına kalsa bile yorucu ve uzun bir mücadelenin sonucunda büyük bir mutluluk yaşadım ve ciddi bir motivasyon kazandım.

Her şeye rağmen kendi alanımdaki işlerle alakalı çalışmaya devam ediyorum. Geçen hafta yine kent planlaması konusunda önemli bir konuya dikkat çekmeye ve kamuoyunu bilgilendirmeye çalıştım. İnönü Caddesi meselesi... Sayın Selahattin Gürkan döneminde taslak planlaması yapılan ve Sayın Sami Er döneminde de mecliste karara bağlanarak uygulamaya geçilen 30 metrelik İnönü Caddesi…

Bilindiği üzere Malatya yeniden inşa sürecinde ihtiyaç duyduğumuz doğru, planlı kentleşme açısından önemli bir fırsat yakalamıştı. Ankara’da, özel bir mimarlık ofisinde hazırlanan çarşı merkez projesinin hatalı olduğunu kamuoyuyla paylaştık ve düzeltilmesi için ciddi mücadeleler verdik. Ancak bu hatalı proje bazı rant lobileri tarafından kendi ticari menfaatlerine göre organize edilerek Malatya'mızın yarınlarına darbe vurdu. Tüm itiraz ve mücadelelere rağmen hatalı projede ısrar edilerek inşaatlar başlatıldı ve dönüşü olmayan bir sürece girildi.

Çarşı merkez projesinde yaşanan bu trajedi, şimdi de İnönü Caddesi'nin genişletilmesi konusunda yaşanıyor. Eski imar planlarında 25 metre olan İnönü Caddesi, Malatya Büyükşehir Belediyesinin talebiyle 30 metreye çıkarılmak istenmektedir. Genişletilmiş cadde, Mimarlar Odası olarak doğru kentleşme açısından bizlerin de talebidir. Kentsel açıdan ihtiyacımız olan genişletilmiş cadde planına engel olacak hiçbir yaklaşımda bulunulmamalıdır.

Çevre ve Şehircilik Bakanı Sayın Murat Kurum'un Malatya'yı son ziyaretinde bazı mülk sahipleri tarafından binalarının az hasarlı olduğu söylenerek İnönü Caddesi'nin rezerv alan kapsamından çıkarılması için girişimde bulunuldu. Mülk sahiplerinin mağdur edilmemesi ve haklarının korunması tabii ki birinci önceliktir ancak Malatya'nın doğru planlanmasının önüne de kesinlikle geçilmemelidir. Çarşı merkez projesinde yapılan hataların bir kez de İnönü Caddesi gibi önemli bir prestij caddesinde yaşanmasına asla müsaade edilmemelidir. Korkum odur ki Kuyumcular Çarşısı konusunda havanda su döven biri olarak İnönü Caddesi konusunda da hem bizlerin hem de Büyükşehir Belediyesinin yerel inisiyatif tarafından yalnız bırakılması ve caddenin genişletilememesidir.

Yerel paydaşların ve yetkililerin sessizliği bizleri umutsuzluğa itmemeli, sorumluluk bilen kişi ve kurumlarla gücümüz yettiğince, yorulmadan söz söylemeye devam etmeliyiz.

DİĞER YAZILARI ESKİ ŞİRE PAZARI İÇİN ÖNERİ PROJESİ: WEDDING CENTER 01-01-1970 03:00 İmar Planlarındaki Hatalar Şehrin Genelini Olumsuz Etkiliyor 01-01-1970 03:00 Cehalet bilgisizlik değil, bilgiyi reddetmektir! 01-01-1970 03:00 Yaşanan Onca Acının Üzerine Kimliksiz, ezbere çizilmiş bir şehir 01-01-1970 03:00 Kötü günler geride kaldı, daha kötü günler bizleri bekliyor. 01-01-1970 03:00 Bugün Atacağımız Her Yanlış Adım, Yarınlarımızın Kaosu Olacaktır! 01-01-1970 03:00 Başka Çıkış Yok! 01-01-1970 03:00 GÜZEL MALATYA’M SİYASETE KURBAN EDİLDİ 01-01-1970 03:00 BİLİMİN IŞIĞINDAN AYRILMADAN 01-01-1970 03:00